Qarabağ məhbuslarına azadlıq!
Ramil Səfərov	Rövşən Bədəlov	Xızır Marqaşvili	Fariz Hacıyev	Müşfiq Qurbanov
Əlirza Babayev	Firuz Babayev	Yaşar Məmmədov	Məmməd Məmmədov	Ədalət Ağayev
Məhəmməd Məmmədov	YA QARABAĞ YA ÖLÜM!

Partizan qardaşlar

Bu dəfə partizanlardan Əlirza və Firuz Babayev qardaşlarını sizlərə tanıdacağam. Qardaşları haqqında Mətanət xanım göz yaşları içində danışırdı.

Əlirza 1965-ci ildə, Firuz 1977-ci ildə Bakıda ziyalı ailəsində doğulublar. Ataları Məcid müəllim institutda dərs deyirmiş, anaları orta məktəbdə. Valideynlərin hər ikisi dünyasını dəyişib. Ailədə beş uşaq olublar - üç qardaş, iki bacı. Əlirza və Firuz hazırda həbsxanada cəza çəkirlər, o biri qardaş, bacıları ailələri ilə birlikdə Bakıda yaşayırlar.

Əlirza evlidir, bir oğlu, bir qızı var. Həyat yoldaşı Sevda xanım Əlirza həbs olunduqdan sonra oğlu Ömər və qızı Nərgizlə birlikdə Sümqayıtda valideynləri ilə yaşayır. Uşaqlar birinci sinfə gedirlər.

Nərimanov rayonu 178 saylı orta məktəbi bitirən Əlirza Naxçıvan Dövlət Universitetinə əsgəri xidmətini başa vurub qayıdandan sonra daxil olub. Ancaq müharibəyə getdiyinə görə ali məktəbi yarımçıq qoyub.  Bacısı o günləri belə xatırlayır: "Ata-anamız bizi çox vətənpərvər böyüdüblər. Əlirza həm də uşaqlıqdan hərbə çox meylli idi. O, universitetdə qış sessiyasını başa vurub Bakıya tətilə gəlmişdi. Əlirzanın Bakıya gəlişi Xəlil Rzanın oğlunun şəhid olduğu günə təsadüf etdi və Təbrizin dəfnindən qayıdan Əlirza bildirdi ki, mən cəbhəyə gedirəm. Həmin vaxt Qarabağda qızğın döyüşlər gedirdi. Və Təbrizin ölümündən çox sarsılmış Əlirza ali məktəbi yarımçıq qoyub, könüllü müharibəyə getdi".

Əlirza atəşkəs olana qədər müxtəlif cəbhələrdə vuruşub, dəfələrlə yaralanıb. Bacısının söylədiyinə görə, bədənində hələ də qəlpə qırıqları var: "Bir dəfə Əlirza müharibədən evə gələndə yaralı imiş, ancaq heç kəsə bildirmədən sakitcə paltarını dəyişib getmişdi. Sonradan bacım onun gizlətdiyi paltarları tapıb yuyanda görür ki, qan içindədir. Çox qorxmuşduq. Axtarıb Əlirzanı qospitalların birində tapdıq. Sağ əlindən yaralanmışdı. Yaralanan əminin orta barmağı hələ də tam qatlanmır, şikəstdir. Ancaq Əlirza bütün sənədlərdə sol əlindən yaralandığını yazdırıb. Deyirdi, bilsələr sağ əlimdir, müharibəyə qoymayacaqlar. Qospitaldan çıxıb yenə müharibəyə getdi. Bu cür vətənpərvər adamı terrorçuluqda günahlandırırlar".

Mətanət xanım bütün bunları yana-yana danışırdı. Göz yaşları yanağı boyu süzülür, tez-tez qəhərdən boğazı tutulduğundan, dayanıb özünü ələ almağa çalışırdı.

Müharibədən qayıtdıqdan bir il sonra 1994-cü ildə Əlirza ailə qurub və partizanlara qoşulana qədər çox gözəl, mehriban yaşayıblar. Bacı bir qədər sakitləşəndən sonra  yenə danışmağa başlayır: "2001-ci ilin mart ayında anam rəhmətə getdi. Anamın qırxını verəndən sonra Əlirza dedi ki, mən Rusiyaya işləməyə gedirəm. O gedəndən təxminən yarım ay sonra Təhlükəsizlik Nazirliyindən zəng vurub Əlirzanın harada olduğunu soruşdular. Biz də cavab verdik ki, Rusiyaya gedib. Yəni bildiyimiz bu idi. 2002-ci ilin yanvar ayında televiziyadan Əlirzanın axtarışda olduğunu eşitdik. Guya cinayət törədib qaçıb. Bundan bir neçə gün sonra yenidən Təhlükəsizlik Nazirliyindən zəng vurub bildirdilər ki,  qardaşınız həbsdədir. Sən demə, həmin vaxt Əlirza artıq Bakıda imiş və axtarışda olduğunu bilərək özü gedib demişdi ki, gəlmişəm, deyin görüm mənim günahım nədir? Onu tutub saxlamışdılar. Məlum oldu ki, Əlirza bu müddət ərzində Gürcüstanda bir qrup adamla hərbi təlim keçirmiş. Məhkəmə ona 3 il icbari iş kəsdi".

Üç il icbari iş alandan sonra Əlirza ailəsinə qayıdıb. İcbari cəza çəkdiyinə görə, özünə yaxşı iş tapa bilməyərək, fəhləlik edib ailəsini dolandırmağa başlayıb. Bacısının dediyinə görə,  onun Qarabağa getməyə hazırlaşdığını ailə də heç kim bilməyib. Çünki bu çox gizli saxlanılırmış. Partizanların əksəriyyəti, o cümlədən Əlirzanın qardaşı Firuz 2003-cü il, avqustun 13-də tutulsa da, Əlirza bir ay sonra, sentyabrın 12-də, səhər işə gedərkən tutulub. 2004-cü ilin fevral ayında Ağır Cinayətlərə Dair Məhkəmədə Əlirzanın qapalı məhkəməsi olub və o, dövlət  çevrilişinə, eləcə də metronu, Təhlükəsizlik Nazirliyini partlatmağa cəhd göstərməkdə təqsirləndirilərək 14 il həbs cəzası alıb: "Əlirza kimi vətənpərvər oğulu, təhsilini yarımçıq qoyub vətən uğrunda qanını tökmüş bir adamı, vətənini partladıb dağıtmağa cəhd göstərməkdə günahlandırmaq olarmı? Qardaşımın Əmiraslan adında bir dostu var idi. Gecə-gündüz onlardan çıxmır, bəzən 3-4 gün qardaşımın evində qalırdı. Sən demə, KQB-nin işçisi imiş və məhkəmədə yalandan qardaşımın üzünə durub şahidlik etmişdi".

Məhkəməsindən bir az sonra Əlirza Apellyasiya məhkəməsinə müraciət etsə də, heç nə dəyişməyib. Hazırda qardaşı üçün yeni vəkil tutduğunu söyləyən Mətanət xanım Əlirzanın günahı olmadığına əmin olsa da, ondan  incikdir: "Qardaşım Qarabağ uğrunda vuruşub borcunu ödəmişdi. Dövlət bunun üçün ona nə qədr-qiymət qoyurdu ki, sonra da partizan olmaq fikrinə düşdü? Məhkəmədə nə veteran olmasını, nə də iki körpə uşağı olduğunu nəzərə almadılar".

Əlirzanın qardaşı Firuz isə qanunsuz silah saxlamaq və dəstə yaratmaqda  təqsirləndirilərək 6 il həbs cəzası alıb. Həmişə böyük qardaşından ibrət götürərək, ondan geri qalmamağa çalışan Firuz, hələ 9-cu sinifdə oxuyarkən yay tətilində cəbhədə vuruşan Əlirzanın yanına gedib, odlu-alovlu döyüşlərin şahidi olub.

Mətanət xanım qardaşı Firuzdan danışan zaman mənə bir qəzet səhifəsi də göstərdi. Bu, "Zaman" qəzetinin 1993-cü il 12-18 avqust tarixindəki buraxılışından kseroks edilmiş "Biz də döyüşürük" məqaləsi idi. Firuza və onun kimi məktəbli Zamin adlı gənc döyüşçülərə həsr olunmuş məqalədə onların əllərində avtomat birlikdə çəkdirdikləri şəkil də verilmişdi. Hər iki yeniyetmə  müxbirin suallarını qürurla cavablandıraraq, döyüşlərə həmişə hazır olduqlarını bildiriblər. Uşaqların yeganə narazılıqları o olub ki, hər cür silahdan istifadə etməklərinə, özlərinin avtomatları olmasına baxmayaraq, onları kəşfiyyata və digər çətin işlərə göndərmirlər. Məktəbli ikən iki ilə yaxın müxtəlif cəbhə bölgələrində olmuş, hərbi təlimlər keçərək, necə deyərlər, "kişilik məktəbi"ndə bişib yetişmiş bir gənc təbii ki, partizan qrupu yaradıldıqda da böyük qardaşından geri qalmazdı. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Müstəqil Azərbaycan Universitetinin tibb fakültəsinə daxil olan Firuz IV kursda təhsilini yarımçıq qoyub,  evdə heç nə demədən yoldaşlarıyla birlikdə Gürcüstana hərbi təlim keçməyə getmişdi. 2002-ci ilin əvvəllərində qardaşı Əlirza Bakıda həbs olunduqdan sonra Firuz da Tiflisdə həbs olunub. Mətanət xanımın dediyinə görə, Firuzu Azərbaycana təhvil veriblər və burada məhkəmə ona 4 il icbari iş kəsib. 2003-cü il avqustun 13-də isə Firuz digər partizan  yoldaşlarıyla birlikdə yenidən həbs olunub və artıq yuxarıda qeyd etdiyimiz səbəblərə görə,  6 il həbs cəzası alıb. Qeyd edək ki, Firuz həbs olunan zaman qardaşı Əlirzanın 3 yaşlı oğlu Ömər də onunla olub. Kiçik Ömər də bir gecə "həbsdə" qalandan sonra, səhəri gün evə zəng edib uşağı gəlib aparmalarını bildiriblər. Firuzun işinə də Ağır Cinayətlərə Dair Məhkəmədə baxılıb. Ancaq Əlirzadan fərqli olaraq, onun məhkəməsi açıq keçib. Bacısı Firuzun məhkəmədə dediyi sözləri ağlaya-ağlaya  danışdı: "Firuz məhkəmədə dedi ki, əgər vətənpərvər olmaq cinayətdirsə, gərək bizimlə birlikdə valideynləri də, müəllimləri də həbs edəsiniz. Çünki vətəni sevməyi, vətənpərvər olmağı onlar bizə öyrədiblər".

Bacılar ayda iki dəfə həbsxanaya Firuzun görüşünə gedirlər. Əlirzanın isə "cinayəti daha ağır olduğuna" görə onunla ayda bir dəfə görüşmək mümkündür.

Mən gəncləri bu qardaşların, eləcə də digər partizan yoldaşlarının başlarına gələn qəzadan deyil, onların qeyrətindən, vətənpərvərliyindən ibrət almağa çağırıram. Necə deyərlər, "uğrunda ölən yoxdursa, vətən, vətən deyil". Ancaq biz gənclər qarşımıza məqsəd kimi ölməyi deyil, torpaqlarımız uğrunda vuruşub, Azərbaycanı yenidən bütövləşdirməyi qoymalıyıq.

Orxan

◄ 1 2 3 ... 16 ► ₪