Qarabağ məhbuslarına azadlıq!
Ramil Səfərov	Rövşən Bədəlov	Xızır Marqaşvili	Fariz Hacıyev	Müşfiq Qurbanov
Əlirza Babayev	Firuz Babayev	Yaşar Məmmədov	Məmməd Məmmədov	Ədalət Ağayev
Məhəmməd Məmmədov	YA QARABAĞ YA ÖLÜM!

“Hakim hökmü yenə qüvvədə saxladı” 

Bu dəfə sizləri partizanlardan daha birisi ilə - Fariz Hacıyevlə tanış edəcəyəm. Fariz haqqında anası Gülayət xanım kövrələ-kövrələ  danışır, mən isə onun danışdıqlarını qələmə alıram.

 Fariz 1982-ci ildə Biləcəri qəsəbəsində anadan olub. Ailədə iki bacı, iki qardaşdırlar. Farizin bacıları və qardaşı artıq ailəlidir, özü isə subaydır. Biləcəridə 5 saylı dəmiryolçular məktəbini (indiki 300 saylı məktəb) bitirib. Gülayət xanımın dediyinə görə, oğlu tarix fənnini çox sevirmiş: "Fariz məktəbdə nümunəvi şagird olub, ancaq nədənsə vaxtında  ali təhsil almağa həvəs göstərmədi. Namaz qılıb, "Quran" oxuyurdu. 7-ci mikrorayonda türklər mədrəsə açıb, Fariz də orada kiçikyaşlı uşaqlara "Quran"dan dərs deyirdi. Həm də imtahanlara hazırlaşırdı, çünki dini təhsil almaq fikri var idi.  Məktəbdə onun ən çox sevdiyi fənn tarix idi. Həmişə deyirdi ki, biz öz tariximizi yaxşı bilməli, onu heç vaxt unutmamalıyıq".

Fariz də yoldaşları kimi Gürcüstanda hərbi təlimdə olub.  Heç kimə heç nə deməyib gedən Fariz bir neçə gün keçdikdən sonra evlərinə zəng vurub Türkiyədə olduğunu və orada təhsilini davam etdirəcəyini xəbər verib. Bir neçə il ailədən uzaq düşən Farizi Gəncədə həbs olunana - 2003-cü il 12 avqusta qədər Türkiyədə  təhsil alan biliblər: "Bizə heç nə deməyib, evdən gedəndən 3 gün sonra zəng edib dedi ki,  Türkiyədəyəm, burada təhsil alacağam. 3-4 il orada qaldı, tez-tez zəng vurub işinin yaxşı olduğundan, təhsil almasından danışırdı. Biz də inanmışdıq, çünki həm Farizin elə bir fikri var idi, həm də Fariz çox yaxşı uşaq idi, yalan danışmazdı, valideyni incitməyi sevməzdi".

Onu da qeyd edim ki, Farizin yoldaşları Gürcüstandan qayıdan zaman həbs olunub, hər biri 3-4 il icbari iş alanda, Fariz onlarla olmamışdı, həmin vaxt Fariz Gürcüstanda qalmışdı. Ona görə də birinci həbsdən yayına bilmişdi. Yoldaşları ikinci dəfə, 2003-cü il avqustun 13-də Bakıda yenidən həbs olunduqda, Fariz bir gün əvvəl Gəncədə həbs olunub. Və anasının söylədiyinə görə, Fariz həbs olunandan bir həftə əvvəl Biləcəridə, onların evində MTN əməkdaşları axtarış aparıblar: "Oğlum tutulandan bir həftə əvvəl gəlib evimizdə axtarış apardılar, Farizin yerini soruşub, hətta bizi hədələdilər də. Mən də dedim ki, gedin gücünüzü ermənilərə göstərin, bizi niyə hədələyirsiniz? Evdən heç nə tapmadılar, nə var idi ki, tapaydılar da. Bir həftə sonra Farizin Gəncədə həbs olunmasını eşitdik, sonra bildik ki, ora təzə gəlibmiş. Heç tutulanda da oğlumda silah olmayıb. Neçə il ərzində onu Türkiyədə bilmişdik, bir dəfə nazirlikdən zəng vurub xəbər vermişdilər ki, oğlunuz çeçenlərə kömək edir. Bunu elə də ciddi qəbul etməmişdik, ancaq düşünmüşdüm ki, təki oğlum  pis yola düşməsin, çeçenlər üçün vuruşsa, mən onunla fəxr edərəm".

Gülayət xanım oğlunu qınamır. Əksinə, onunla fəxr edərək deyir: "Farizin iki əmisi Qarabağ müharibəsində ağır yara alıb, hələ də bədənlərində qəlpə gəzdirirlər. Hazırda hər ikisi xəstəxanada yatır. 20 yanvar faciəsi Farizin gözlərinin qabağında olub. Bizim evimiz Biləcəridə hündürdə olduğuna görə, hər şey elə aydın görünürdü ki, sanki gözümüz önündə baş verirdi. Farizin onda cəmi səkkiz yaşı olsa da, gördükləri uşağın yaddaşında çox dərin və ağır iz buraxmışdı. Biz Salatın Əsgərova kimi qızlarımızı, Çingiz Mustafayev kimi oğullarımızı itirmişik. Bunların qisasını almaq məqamı gələndə mənim oğlum  kənarda qala bilməzdi. Həm də yoldaşları ilə birlikdə  baxdığı o dəhşətli kaset hamı kimi, oğlumun da bu yolu seçməsində böyük rol oynayıb".

Ağır Cinayətlərə Dair Məhkəmə Farizə 6 il həbs cəzası kəsib. Sonradan Ali Məhkəmə başqaları kimi, Farizin də cəza müddətini bir il  azaldıb. Gülayət xanım deyir ki, məhkəmədə oğluna söz veriləndə, o, ancaq prokuror Rövşən Maqsudova bir sualla müraciət edib: "Rövşən Maqsudov hökm oxuyanda, Fariz hakimdən söz istəyib dedi ki, məni bir sual maraqlandırır. Görəsən Rövşən Maqsudovun ana-bacısı əsirlikdə olsaydı, o, silah götürüb bizə qoşulardı, yoxsa yenə bizə hökm oxuyardı? Rövşən Maqsudov heç bir cavab verə bilməyib, qapqara qaraldı, ancaq hökmü yenə qüvvədə saxladı. Biz valideynlərə ermənilərin hərəkətindən çox, hakim və prokurorların partizanların işinə bu cür yanaşması təsir etdi, bu daha ağır zərbə oldu".

Farizlə ayda iki dəfə görüşmək mümkündür. Ancaq anasının söylədiyinə görə, maddi vəziyyətləri buna imkan vermir, oğlunu üç ayda bir dəfə ancaq görə bilirlər. Çünki Farizin atası da bərk xəstədir, oğlu tutulandan sonra infarkt keçirib. Gülayət xanımın dediyinə görə, son ümidləri 31 Mart - Soyqırım gününə idi ki, bəlkə prezident həmin gün partizanları əfv edərək, bununla erməniləri məyus edə. Ancaq bu ümid də doğrulmayıb, hazırda əlləri hər şeydən üzülüb.

Biz də sizə deyirik: ümidinizi itirməyin, analar! O cür qeyrətli oğulların analarına ümidsizlik yaraşmaz. Allah özü onlara yar olsun!

 Orxan

  İşğal tarixi

 1988-1993-cü illərdə Ermənistan Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsi və onun ətrafındakı  Laçın, Kəlbəcər, Qubadlı, Zəngilan, Cəbrayıl (2 kəndi istisna olmaqla), Şuşa,  Ağdam (rayon mərkəzi və kəndlərinin əksəriyyəti), Füzuli (rayon mərkəzi və kəndlərinin əksəriyyəti) rayonlarını işğal etmişdir. Bundan başqa Azərbaycanın  sərhəd boyu digər yaşayış məntəqələri, o cümlədən Naxçıvan Muxtar Respublikası, Sədərək rayonunun Kərki kəndi, Qazax rayonunun  Aşağı və Yuxarı Əskipara, Quşçu, Ayrım, Bərxudarlı və digər kəndləri, Gədəbəy rayonunun yüksəklikləri işğal edilmiş və dağıdılmışdır.

İşğal nəticəsində Azərbaycanın İranla sərhəd xəttinin bir hissəsi (Füzuli rayonunun  Horadiz qəsəbəsindən Zəngilan rayonunun inzibati sərhəddinə qədər "198 km-lik sahə) dağıdılmış və işğalçı qüvvələrin nəzarəti altına  keçmişdir. İranla sərhəd xəttində bütün sərhəd qurğuları, postlar, tikililər tamamilə dağıdılmışdır.

Ermənistan deyilən ərazidə azərbaycanlıların yaşadıqları 172 yaşayış məntəqəsi dağıdılmış və 8 min kv.km ərazi zəbt olunmuşdur. Bu yaşayış məntəqələrindən 241 mindən artıq azərbaycanlı, 18 min əcəmi kürdü, 1000 nəfər rusdilli əhali, cəmi 243,7 min nəfər silah gücünə öz yurdlarından qovulmuşdur. Bu zaman 410 nəfər azərbaycanlı, o cümlədən 57 qadın, 23 uşaq qətlə yetirilmişdir.

Yuxarı Qarabağın 227 yaşayış məntəqəsi (4.400 kv.km.), onun ətrafındakı 7 rayonun 697 yaşayış məntəqəsi (8810 kv.km) işğal altında saxlanılır. Bütövlükdə Azərbaycanın 17,3 min kv  km (20 faiz) ərazisi zəbt edilmişdir. Ölkəmizin bir sıra vacib yeraltı və yerüstü sərvətləri, o cümlədən, civə, obsidan, perlit ehtiyatlarının hamısı, tikinti və üzləmə materiallarının 35-60 faizi, mineral suların 40 faizi, meşə fondunun 23,8 faizi, 3 qoruq, 2 su anbarı, su ehtiyatlarının 7,8 faizi işğal altında qalmışdır.

Ermənistanın təcavüzü nəticəsində 20 min nəfər öldürülmüş, 50 min nəfərdən artıq əlil olmuşdur. Azərbaycan köçkün və qaçqın ölkəsinə çevrilmişdir: Ermənistandan - 243682 nəfər; Orta Asiyadan - 49239 nəfər (mesxet türkləri); Azərbaycanın işğal olunmuş rayonlarından - 611293 nəfər; Azərbaycanın Ermənistanla həmsərhəd olan yaşayış məntəqələrindən - 86386 nəfər qovulmuşdur.

◄ 1 2 3 ... 16 ► ₪